Các câu hỏi xoay quanh truyện ngắn Nhớ của Nguyễn Đình Thi
Câu 1: Vì sao tác giả sử dụng hình ảnh “ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh”?
→ Hình ảnh ngọn lửa được nhân hóa để thể hiện sự ấm áp giữa đêm chiến trường lạnh giá. Nó gợi tình cảm nhớ thương, là biểu tượng của niềm tin và tình yêu luôn cháy trong lòng người chiến sĩ.
Câu 2: Qua câu thơ “Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước”, em cảm nhận được điều gì về tình cảm của người chiến sĩ?
→ Tình cảm ấy sâu sắc và thường trực, gắn bó với từng hành động, từng khoảnh khắc. Dù đang chiến đấu, người chiến sĩ vẫn mang theo hình bóng người yêu như một nguồn động viên tinh thần.
Câu 3: Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong câu “Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt”? Tác dụng?
→ Biện pháp ẩn dụ. Ngôi sao tượng trưng cho tình yêu, lý tưởng sống và niềm tin không phai mờ. Nó làm nổi bật sự bền bỉ, kiên định của người chiến sĩ trong hành trình chiến đấu.
Câu 4: Hình ảnh “chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người” thể hiện điều gì?
→ Câu thơ khẳng định tình yêu không chỉ là cảm xúc cá nhân mà còn là động lực sống, là phẩm giá. Tình yêu giúp con người vượt qua gian khổ, sống có lý tưởng và tự hào về bản thân.
Câu 5: Bài thơ gợi cho em suy nghĩ gì về mối liên hệ giữa tình yêu và lòng yêu nước?
→ Tình yêu đôi lứa và tình yêu đất nước không tách rời mà hòa quyện, nâng đỡ nhau. Trong hoàn cảnh chiến tranh, tình yêu trở thành sức mạnh tinh thần, giúp con người kiên cường và sống có trách nhiệm.
Đề đọc hiểu thi vào 10: Nhớ được trích từ đề chính thức thi vào 10 tỉnh Bình Phước năm 2025 2026
Đọc văn bản sau:
NHỚ
(Nguyễn Đình Thi)
Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh
Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây
Ngọn lửa nhớ ai mà hồng đêm lạnh
Sưởi ấm lòng chiến sĩ dưới ngàn cây
Anh yêu em như anh yêu đất nước
Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần
Anh nhớ em mỗi bước đường anh bước
Mỗi tối anh nằm mỗi miếng anh ăn
Ngôi sao trong đêm không bao giờ tắt
Chúng ta yêu nhau chiến đấu suốt đời
Ngọn lửa trong rừng bập bùng đỏ rực
Chúng ta yêu nhau kiêu hãnh làm người
(In trong tạp chí Nhà văn, số 2, tháng 9/ 2010)
Chú thích:
– Nguyễn Đình Thi (1924- 2003) là một nghệ sĩ đa tài. Ông sáng tác nhac, làm thơ, viết tiểu thuyết, kịch…Ở lĩnh vực nào ông cũng có những đóng góp đáng trân trọng. Thơ ông tự do, phóng khoáng mà vẫn hàm súc, sâu lắng suy tư, dạt dào cảm xúc, giàu nhạc điệu, có nhiều tìm tòi theo hướng hiện đại.
– Bài thơ Nhớ được Nguyễn Đình Thi sáng tác trong kháng chiến chống Pháp, là một trong những bài thơ tình đặc sắc trong thời kỳ này và trong cả nền thơ hiện đại Việt Nam.
Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1 (0,75 điểm): Bài thơ trên được viết theo thể thơ nào?
Câu 2 (0,75 điểm): Chỉ ra những hình ảnh chủ đạo trong bài thơ trên?
Câu 3 (1, 0 điểm): Em hiểu như thế nào về hai dòng thơ
Anh yêu em như anh yêu đất nước
Vất vả đau thương tươi thắm vô ngần
Câu 4 (1,0 điểm): Nêu tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa trong hai dòng thơ sau:
Ngôi sao nhớ ai mà sao lấp lánh
Soi sáng đường chiến sĩ giữa đèo mây
Câu 5 (0,5 điểm): Từ nội dung của bài thơ, em cần làm gì để thể hiện tình yêu với quê hương, đất nước?
HƯỚNG DẪN CHẤM
| Phần | Câu | Nội dung | Điểm |
| I | 1 | Thể thơ 8 chữ
HS trả lời đúng đạt điểm tối đa HS trả lời sai không có điểm |
0,75 |
| 2 | Hình ảnh chủ đạo: ngôi sao, ngọn lửa, chiến sĩ
Hướng dẫn chấm – HS xác định được 1 hình ảnh đạt 0,5 điểm – HS xác định được 2 hình ảnh trở lên đạt 0,75 điểm |
0,75 | |
| 3 | HS trình bày cách hiểu về hai dòng thơ
– Tình yêu của người chiến sĩ dành cho “em” là tình yêu tha thiết, mãnh liệt, dạt dào, luôn cháy bỏng, lớn lao. – Tình yêu đó hòa quyện với tình yêu đất nước tạo nên sức mạnh của con nghười Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp. HS trả lời được 1 ý đạt 0,5 điểm – HS có thể có cách hiểu, cách diễn đạt khác nếu phù hợp GV vẫnlinh động chấm điểm |
1,0 | |
| 4 | Biện pháp nhân hóa: Ngôi sao nhớ
Tác dụng – Giúp hình ảnh gần gũi, tăng sức gợi hình, gợi cảm… – Hình ảnh nhân hóa trên góp phần thể hiện cảm xúc của nhân vật trữ tình anh- người chiến sĩ. Ngôi sao trở nên gần gũi như một người bạn đồng hành cùng anh ra trận, soi đường, chỉ lối cho anh trên con đường chiến đấu bảo vệ Tổ quốc Hướng dẫn chấm – HS trả lời được 1 tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa: Làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt…đạt 0,5 điểm – HS cảm nhận sâu sắc về tác dụng của biện pháp tu từ nhân hóa trong hai câu thơ …đạt 0,5 điểm |
1,0 | |
| 5 | Những hành động việc làm thể hiện tình yêu đất nước
– Yêu nước, ra sức cố gắng học tập thật tốt, trở thành công dân có ích – Yêu thương cha mẹ, bạn bè, thầy cô – Biết đoàn kết, giúp đỡ mọi người xung quanh Hướng dẫn chấm – HS trả lời được 1 ý đạt 0,25 điểm – HS trả lời từ 2 ý đath 0,5 điểm |
0,5 |