Các câu hỏi xoay quanh bài thơ Mẹ của Trường Phi Bào
Câu 1: Hình ảnh “mái tóc bạc phơ” và “dấu chân chim in trên mắt” gợi lên điều gì?
→ Hai hình ảnh này gợi lên sự già nua, mệt mỏi và dấu vết thời gian trên gương mặt người mẹ. Đó là biểu tượng của những hy sinh thầm lặng, những năm tháng vất vả nuôi con khôn lớn.
Câu 2: Câu thơ “Có sức người sỏi đá cũng thành cơm” thể hiện thông điệp gì?
→ Câu thơ khẳng định sức lao động và nghị lực phi thường của con người, đặc biệt là cha mẹ. Dù hoàn cảnh khó khăn, họ vẫn có thể tạo ra cuộc sống đủ đầy bằng tình yêu thương và sự kiên trì.
Câu 3: Vì sao người con lại “viết nên thơ” khi thấy lưng mẹ còng?
→ Vì đó là khoảnh khắc người con nhận ra sự hy sinh và tuổi già của mẹ. Viết thơ là cách thể hiện lòng biết ơn, sự xúc động và mong muốn lưu giữ hình ảnh mẹ trong trái tim mình.
Câu 4: Qua bài thơ, em cảm nhận được điều gì về tình mẫu tử?
→ Tình mẫu tử là thiêng liêng, sâu sắc và không gì có thể thay thế. Mẹ luôn là người gánh vác mọi khó khăn để con được sống trong yêu thương và đủ đầy.
Câu 5: Bài thơ gợi cho em suy nghĩ gì về sự trưởng thành của người con?
→ Sự trưởng thành không chỉ là lớn lên về thể chất mà còn là sự thấu hiểu, biết trân trọng những hy sinh của mẹ. Khi con biết đau, biết lo cho mẹ, đó là lúc con thực sự trưởng thành trong tâm hồn.
Đề đọc hiểu thi vào 10: Mẹ được trích từ đề chính thức thi vào 10 tỉnh Hà Giang năm 2025 2026
ĐỌC HIỂU (4,0 điểm)
Đọc đoạn trích:
(…)
Lòng mẹ bao la như biển cả, suối ngàn
Bầu sữa mẹ nuôi tình con khôn lớn
Tất cả bài học về cuộc đời rộng lớn
Con điều học lóm từ vất vả mẹ cha
Cây lúa trổ bông làm ra hạt gạo
Có sức người sỏi đá cũng thành cơm
Mẹ đem yêu thương rải khắp tâm hồn
Cho con biết quan tâm những con người cùng khổ
Con bắt đầu hiểu chuyện trên mái tóc bạc phơ
Con bắt đầu biết đau từ dấu chân chim in trên mắt
Mẹ gánh đời con qua mùa đông dao cắt
Cái lạnh mẹ mang, cái ấm con nhờ.
Lưng mẹ còng, con đã viết nên thơ
“Mùa xuân về mẹ tôi thêm tuổi mới
Tôi lo sợ những ngày sắp tới
Mẹ không còn đặng trả hiếu mẹ ơi !”
(…)
(Trích Mẹ, Trường Phi Bào, theo thivien.net)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1 (0,5 điểm). Xác định thể thơ được sử dụng trong đoạn trích trên.
Câu 2 (0,5 điểm). Tìm và ghi lại những hình ảnh tác giả dùng để so sánh sự bao la của lòng mẹ trong hai câu thơ sau:
Lòng mẹ bao la như biển cả, suối ngàn
Bầu sữa mẹ nuôi tình con khôn lớn
Câu 3 (1,0 điểm). Ghi lại biểu hiện và phân tích tác dụng của biện pháp tu từ điệp ngữ được sử dụng trong hai câu thơ sau:
Con bắt đầu hiểu chuyện trên mái tóc bạc phơ
Con bắt đầu biết đau từ dấu chân chim in trên mắt
Câu 4 (1,0 điểm). Đoạn thơ dưới đây cho em hiểu gì về suy nghĩ, tình cảm của người con?
Lưng mẹ còng, con đã viết nên thơ
“Mùa xuân về mẹ tôi thêm tuổi mới
Tôi lo sợ những ngày sắp tới
Mẹ không còn đặng trả hiếu mẹ ơi !”
Câu 5 (1,0 điểm). Theo em, một người con cần làm gì để báo đáp công ơn của mẹ? (Trình bày trong khoảng 5 đến 7 đồng)
| Câu
|
Đáp án
|
Điểm |
| 1 | Thể thơ tự do/ Tự do
Hướng dẫn chấm: – Trả lời được như đáp án: 0,5 điểm. – Trả lời sai/ không trả lời: 0 điểm. |
0,5 |
| 2 | Hình ảnh so sánh: biển cả, suối ngàn
Hướng dẫn chấm: – Trả lời được như đáp án: 0,5 điểm. – Trả lời được 01 trong 02 hình ảnh theo đáp án: 0,25 điểm. – Trả lời sai/ không trả lời: 0 điểm. |
0,5 |
| 3 | – Biểu hiện: điệp ngữ “con bắt đầu”
– Tác dụng: + Nhấn mạnh sự thấu hiểu của con với nỗi vất và và hi sinh thầm lặng của mẹ qua hình ảnh “mái tóc bạc phơ”, “dấu chân chim in trên mắt”; Thể hiện tình yêu thương và biết ơn mẹ của người con. + Khiến lời thơ tăng sức gợi hình biểu cảm, tạo sự kết nối giữa các câu thơ, tạo giọng thơ thiết tha sâu lắng.. Hướng dẫn chấm: – HS ghi lại được biểu hiện: 0,5 điểm. – HS phân tích được tác dụng, mỗi ý được 0,25 điểm. – Trả lời sai/ không trả lời: 0 điểm. |
1.0 |
| 4 | Suy nghĩ, cảm xúc của người con trong đoạn thơ:
– Con thấu hiểu rằng mỗi mùa xuân về mẹ lại thêm tuổi mới, mẹ thêm già đi. – Con lo sợ một mai mẹ không còn để con có thể báo hiếu mẹ. Hướng dẫn chấm: – HS trả lời đủ 02 ý theo đáp án: 1,0 điểm. – HS trả lời đủ 02 ý theo đáp án nhưng diễn đạt còn sơ sài: 0,75 điểm. – HS trả lời được 01 trong 02 ý theo đáp án: 0,5 điểm. – HS trả lời chung chung, có một số từ liên quan: 0,25 điểm. – Trả lời sai không trả lời: 0 điểm. |
1.0 |
| 5 | Những việc bản thân cần làm để báo đáp công ơn của mẹ:
– Ngoan ngoãn, lễ phép, vâng lời cha mẹ. – Thấu hiểu, sẻ chia với cha mẹ những nỗi nhọc nhằn, vất vả của cha mẹ để nuôi con lớn khôn. Giúp đỡ cha mẹ những việc vừa sức. – Chăm sóc cha mẹ bằng những việc làm cụ thể… – Cố gắng học tập và rèn luyện để hoàn thiện bản thân không phụ công sinh thành nuôi dưỡng của cha mẹ. Hướng dẫn chấm: – HS trả lời được 3-4 ý theo đáp án, hoặc theo cách diễn đạt khác nhưng hợp lí, thuyết phục: 1,0 điểm. – HS trả lời được 02 ý theo đáp án, hoặc theo cách diễn đạt khác nhưng tương đối hợp lí, thuyết phục: 0,75 điểm. – HS trả lời được 01 ý theo đáp án, hoặc diễn đạt theo cách khác nhưng còn sơ sài: 0,5 điểm. – HS trả lời chung chung, có một số từ liên quan: 0,25 điểm. – Trả lời không đúng yêu cầu/ hoặc không trả lời: 0 điểm. |
1.0 |
