ĐỀ ĐỌC HIỂU
Đọc văn bản sau: Sức mạnh của tư duy tích cực trong cuộc sống
Cùng một cơn mưa, người tiêu cực sẽ bực mình vì phải trùm áo mưa, người lạc quan thì nghĩ đến cây cối xanh tươi, không khí sẽ được trong lành. Và một khi chúng ta không thể thay đổi được hiện tượng xảy ra, tốt nhất là nhìn nó bằng ánh mắt tích cực. Cái thiện có thể thua cái ác trong một thời điểm nhưng chung cuộc sẽ chiến thắng. Cứ sau một sự cố, con người lại tìm nguyên nhân và khắc phục nó. Sau lũ lụt, phù sa sẽ làm màu mỡ hơn cho cánh đồng, sâu bọ sẽ bị quét sạch ra biển, dư lượng hóa chất trong đất đai sẽ được rửa sạch.[…] Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt bừng sáng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập…
(Theo Tony buổi sáng, cà phê cùng Tony – Tư duy tích cực – NXB trẻ 2016)
1. Luận đề chính của văn bản là gì?
A. Vai trò của lối sống tích cực
B. Vai trò của lối sống cống hiến
C. Vai trò của lối sống tích cực
D. Vai trò của sự nỗ lực
2. Tính thuyết phục của văn bản thể hiện ở:
A. Lí lẽ, dẫn chứng xác thực, lập luận chặt chẽ.
B. Dẫn chứng xác thực, lập luận sắc bén.
C. Lí lẽ cụ thể, dẫn chứng rõ ràng.
D. Lập luận chặt chẽ, lí lẽ sắc bén.
3. Ý nghĩa của việc đưa ra dẫn chứng trong đoạn trích?
A. Làm nổi bật nội dung, giúp cho lập luận chặt chẽ, sinh động.
B. Nội dung của văn bản được thể hiện rõ ràng, sinh động, dễ hiểu.
C. Tăng tính thuyết phục của văn bản với người đọc, người nghe.
D. Thể hiện thái độ của người viết với vấn đề mà văn bản đề cập.
4. Câu văn: “Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt bừng sáng…” sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
A. So sánh
B. Ẩn dụ
C. Hoán dụ
D. Liệt kê
5. Các phép liên kết được sử dụng trong đoạn văn:
“Cùng một cơn mưa, người tiêu cực sẽ bực mình vì phải trùm áo mưa, người lạc quan thì nghĩ đến cây cối xanh tươi, không khí sẽ được trong lành. Và một khi chúng ta không thể thay đổi được hiện tượng xảy ra, tốt nhất là nhìn nó bằng ánh mắt tích cực.”
A. Phép nối, phép thế
B. Phép thế, phép nối
C. Phép lặp, phép nối
D. Phép thế, phép lặp
6. Câu văn “Và một khi chúng ta không thể thay đổi được hiện tượng xảy ra, tốt nhất là nhìn nó bằng ánh mắt tích cực” cho em hiểu điều gì?
A. Hãy mạo hiểm đương đầu với thử thách để tìm kiếm cơ hội mới.
B. Thay đổi cách nhìn nhận của bản thân để sống một cuộc đời đáng sống.
C. Hãy chấp nhận hoàn cảnh và đón nhận bằng thái độ tích cực để đạt được thành công.
D. Hãy luôn sống thoải mái, vui vẻ để đương đầu với thử thách, tìm kiếm cơ hội thành công.
Phần tự luận
Câu 1 (1,0 điểm):
Em hiểu thế nào về câu: “Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt bừng sáng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập…”
Câu 2 (2,0 điểm):
Em có đồng tình với quan điểm: “Cứ sau một sự cố, con người lại tìm nguyên nhân và khắc phục nó.” không, vì sao? Hãy lý giải bằng một đoạn văn ngắn khoảng 5 câu.
HƯỚNG DẪN CHI TIẾT
1. Luận đề chính của văn bản là gì?
A. Vai trò của lối sống tích cực
B. Vai trò của lối sống cống hiến
C. Vai trò của lối sống tích cực
D. Vai trò của sự nỗ lực
Giải thích: Văn bản tập trung làm nổi bật ý nghĩa và vai trò của thái độ sống tích cực, giúp con người đối mặt và vượt qua khó khăn trong cuộc sống.
2. Tính thuyết phục của văn bản thể hiện ở:
A. Lí lẽ, dẫn chứng xác thực, lập luận chặt chẽ.
B. Dẫn chứng xác thực, lập luận sắc bén.
C. Lí lẽ cụ thể, dẫn chứng rõ ràng.
D. Lập luận chặt chẽ, lí lẽ sắc bén.
Giải thích: Văn bản có các lí lẽ rõ ràng, dẫn chứng cụ thể về hiện tượng thiên nhiên và sự phản ứng của con người, đồng thời có lập luận logic, làm tăng tính thuyết phục.
3. Ý nghĩa của việc đưa ra dẫn chứng trong đoạn trích?
A. Làm nổi bật nội dung, giúp cho lập luận chặt chẽ, sinh động.
B. Nội dung của văn bản được thể hiện rõ ràng, sinh động, dễ hiểu.
C. Tăng tính thuyết phục của văn bản với người đọc, người nghe.
D. Thể hiện thái độ của người viết với vấn đề mà văn bản đề cập.
Giải thích: Dẫn chứng về thiên nhiên sau mưa giúp làm rõ luận điểm về sự tích cực và lạc quan, khiến cho văn bản sinh động và thuyết phục hơn.
4. Câu văn: “Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt bừng sáng…” sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
A. So sánh
B. Ẩn dụ
C. Hoán dụ
D. Liệt kê
Giải thích: Câu văn liệt kê liên tiếp các trạng thái và hành động của người tích cực, làm tăng sức biểu cảm và nhấn mạnh tinh thần tích cực.
5. Các phép liên kết được sử dụng trong đoạn văn:
“Cùng một cơn mưa, người tiêu cực sẽ bực mình vì phải trùm áo mưa, người lạc quan thì nghĩ đến cây cối xanh tươi, không khí sẽ được trong lành. Và một khi chúng ta không thể thay đổi được hiện tượng xảy ra, tốt nhất là nhìn nó bằng ánh mắt tích cực.”
A. Phép nối, phép thế
B. Phép thế, phép nối
C. Phép lặp, phép nối
D. Phép thế, phép lặp
Giải thích:
- Phép nối: các từ như “và”, “nhưng” kết nối các phần của câu tạo nên mạch văn liền mạch.
- Phép thế: từ “chúng ta” và “nó” được dùng thay thế cho các đối tượng đã nhắc trước đó, tránh lặp lại từ ngữ dài dòng.
6. Câu văn “Và một khi chúng ta không thể thay đổi được hiện tượng xảy ra, tốt nhất là nhìn nó bằng ánh mắt tích cực” cho em hiểu điều gì?
A. Hãy mạo hiểm đương đầu với thử thách để tìm kiếm cơ hội mới.
B. Thay đổi cách nhìn nhận của bản thân để sống một cuộc đời đáng sống.
C. Hãy chấp nhận hoàn cảnh và đón nhận bằng thái độ tích cực để đạt được thành công.
D. Hãy luôn sống thoải mái, vui vẻ để đương đầu với thử thách, tìm kiếm cơ hội thành công.
Giải thích:
Câu văn nhấn mạnh việc không thể kiểm soát mọi sự kiện xảy ra trong cuộc sống, do đó cách tốt nhất là chấp nhận và nhìn nhận bằng thái độ tích cực, từ đó giúp ta vượt qua khó khăn hiệu quả hơn.
Phần tự luận
Câu 1 (1,0 điểm)
Em hiểu thế nào về câu:
“Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt bừng sáng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập…”
- Người tích cực, lạc quan là người luôn có thái độ sống yêu đời, tin tưởng và tràn đầy năng lượng tích cực.
- Gương mặt bừng sáng, nụ cười thường trực trên môi thể hiện vẻ ngoài rạng rỡ, tràn đầy sức sống và niềm vui, không bị áp lực hay buồn phiền chi phối.
- Sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình nghĩa là dồn toàn bộ tâm huyết, nỗ lực cho cuộc sống và công việc, không ngại khó khăn, thử thách.
- Dù ngày mai trời có sập là hình ảnh ẩn dụ cho mọi khó khăn, trở ngại, thách thức trong cuộc đời, người tích cực vẫn không nao núng, không chùn bước.
- Ý nghĩa tổng thể: Người tích cực là người luôn giữ niềm tin và tinh thần kiên cường để vượt qua mọi khó khăn trong cuộc sống.
Câu thơ “Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt bừng sáng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập…” đã thể hiện một thái độ sống đẹp và mạnh mẽ. Người tích cực và lạc quan luôn giữ được tâm trạng vui vẻ, lạc quan thể hiện qua gương mặt rạng rỡ và nụ cười luôn hiện hữu. Họ không chỉ sống mà còn cháy hết mình với đam mê, hết lòng trong học tập và công việc. Hình ảnh “dù ngày mai trời có sập” cho thấy dù gặp khó khăn, thử thách lớn đến đâu, người có tinh thần tích cực vẫn kiên cường và không bỏ cuộc. Qua đó, câu thơ nhắn nhủ mỗi chúng ta nên có thái độ sống tích cực, kiên định và nhiệt huyết với cuộc sống để đạt được thành công và hạnh phúc.
Câu 2 (2,0 điểm)
Em có đồng tình với quan điểm:
“Cứ sau một sự cố, con người lại tìm nguyên nhân và khắc phục nó.” không, vì sao?
- Đồng tình với quan điểm:
- Mỗi sự cố, khó khăn đều là bài học quý giá giúp con người trưởng thành hơn.
- Việc tìm nguyên nhân giúp hiểu rõ vấn đề, không lặp lại sai lầm.
- Khắc phục sự cố thể hiện ý chí, khả năng thích nghi và phát triển.
- Người biết học hỏi từ thất bại sẽ có cơ hội thành công cao hơn.
- Vai trò của sự cố trong đời sống:
- Là thách thức bắt buộc để con người rèn luyện bản lĩnh, kiên cường.
- Giúp ta đánh giá lại con đường đã chọn và điều chỉnh cho phù hợp.
- Kết luận:
- Quan điểm thể hiện sự lạc quan, tích cực và sự cầu tiến trong cuộc sống.
Tôi hoàn toàn đồng tình với quan điểm “Cứ sau một sự cố, con người lại tìm nguyên nhân và khắc phục nó.” Bởi mỗi khi gặp khó khăn hay thất bại, chúng ta có cơ hội nhìn nhận lại những sai sót hoặc hạn chế của bản thân, từ đó rút ra bài học quý giá để không mắc lại những lỗi tương tự. Việc tìm hiểu nguyên nhân giúp ta hiểu rõ vấn đề và xác định cách giải quyết phù hợp nhất. Hơn nữa, quá trình khắc phục sự cố chính là thể hiện ý chí kiên cường và khả năng thích nghi của con người trước thử thách. Những ai biết đứng dậy sau vấp ngã sẽ trở nên mạnh mẽ và trưởng thành hơn, dễ dàng đạt được thành công trong cuộc sống. Vì vậy, mỗi sự cố không phải là kết thúc mà là cơ hội để chúng ta tiến bộ và hoàn thiện hơn trên con đường phát triển bản thân.
