Đọc văn bản:
Khám phá làng gốm truyền thống Biên Hòa – Đồng Nai
Gốm Biên Hòa – Đồng Nai là sự hòa quyện tài tình giữa đất, nước và lửa, tạo nên những sản phẩm đặc trưng bản sắc, điểm tô cho văn hóa Việt.
[…] (1) Nói đến gốm mỹ nghệ Biên Hòa là nói đến sự kết hợp khéo léo nghệ thuật giữa Tây và ta, giữa cũ và mới, là sự kết tinh giữa kinh nghiệm làm gốm thủ công cổ truyền điêu luyện với kỹ thuật hiện đại của công nghệ Pháp. Tuy nhiên, cái cốt lõi, cái hồn vẫn nằm ở nguyên liệu đất bản địa đặc trưng và men thực vật truyền thống do các nghệ nhân Biên Hòa tạo nên. [..] (2) Hai yếu tố quan trọng tạo nên vẻ đẹp đặc trưng của gốm Biên Hòa là nguồn nguyên liệu cao lanh và đất sét màu chất lượng cao cộng với trình độ của đội ngũ thợ gốm có tay nghề. Có thể nói, tài nghệ của thợ gốm Biên Hòa chính là ở chỗ họ đã tiếp thu, hòa nhập được những nét tinh hoa của các nền văn hóa trong các sản phẩm của mình. Quy trình sản xuất một sản phẩm gốm trước hết qua khâu tạo dáng trên bàn xoay hoặc trong khuôn, được trang trí vẽ chìm, đắp nổi hoặc trổ thủng sau đó phủ men màu lên những phần đã trang trí trước khi đưa vào lò nung. Độ lửa, chấm men và kỹ thuật khắc đã làm nên sự hấp dẫn kỳ lạ, độc đáo cho gốm Biên Hòa.- Chỉ tiếc rằng, các kỹ thuật men truyền thống như trắng tàu, đỏ đá và đặc biệt là men xanh trổ đồng và loại gốm đất đen ở Biên Hòa xưa giờ đây đang có nguy cơ bị mai một, rất cần được tập hợp, nghiên cứu và lưu giữ. Làm cách nào để phục hồi, một khi những nghệ nhân am tường kỹ thuật chế tác cũng mất đi?
(Theo Anh Vũ, https://thoidai.com/kham-pha-lang-gom-truyen-thong-bien-hoa-dong-nai)
Thực hiện các yêu cầu sau:
Câu 1. Chỉ ra mục đích của văn bản trên.
Câu 2. Xác định hai yếu tố quan trọng tạo nên vẻ đẹp đặc trưng của gốm Biên Hòa được nêu trong văn bản.
Câu 3. Nêu tác dụng của phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ được sử dụng trong văn bản.
Câu 4. Anh (chị) hiểu như thế nào về nội dung của đoạn văn: “Chỉ tiếc rằng, các kỹ thuật men truyền thống như trắng tàu, đỏ đá và đặc biệt là men xanh trổ đồng và loại gốm đất đen ở Biên Hòa xưa giờ đây đang có nguy cơ bị mai một, rất cần được tập hợp, nghiên cứu và lưu giữ.” ?
Câu 5. Trong bối cảnh hội nhập toàn cầu, anh/chị hãy đề xuất những biện pháp để giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống địa phương. (Trả lời trong khoảng 5 – 7 dòng)
Đáp án
Câu 1. Mục đích của văn bản trên là gì?
→ Cung cấp thông tin về làng gốm truyền thống Biên Hòa – Đồng Nai.
Câu 2. Xác định hai yếu tố quan trọng tạo nên vẻ đẹp đặc trưng của gốm Biên Hòa.
→
- Nguồn nguyên liệu cao lanh, đất sét màu chất lượng cao
- Trình độ của đội ngũ thợ gốm có tay nghề
Câu 3. Tác dụng của phương tiện giao tiếp phi ngôn ngữ được sử dụng trong văn bản.
→
- Phương tiện phi ngôn ngữ: hình ảnh
- Tác dụng: Cung cấp thông tin thực tiễn về làng gốm Biên Hòa, tạo tính xác thực và sinh động cho văn bản
Câu 4. Anh/chị hiểu như thế nào về nội dung đoạn văn nói về nguy cơ mai một kỹ thuật men truyền thống?
→
- Đoạn văn cung cấp thông tin về các kỹ thuật men gốm quý như trắng tàu, đỏ đá, xanh trổ đồng… đang bị mai một
- Thể hiện sự tiếc nuối và kêu gọi bảo tồn, nghiên cứu để lưu giữ giá trị văn hóa truyền thống của làng nghề
Câu 5. Đề xuất biện pháp giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống địa phương trong bối cảnh hội nhập toàn cầu.
→
- Tôn vinh và tự hào về các giá trị văn hóa truyền thống
- Tuyên truyền, giáo dục thế hệ trẻ về ý thức bảo tồn
- Đầu tư cơ sở hạ tầng cho làng nghề
- Có chính sách hỗ trợ nghệ nhân và thợ thủ công
Thông tin về tác giả
- Tên tác giả: Anh Vũ
- Vai trò: Nhà báo, cộng tác viên chuyên viết về văn hóa, du lịch và di sản
- Tác phẩm tiêu biểu: Các bài viết đăng trên báo Thời Đại, đặc biệt về làng nghề truyền thống, văn hóa dân gian
- Phong cách viết: Giàu hình ảnh, kết hợp giữa thông tin thực tiễn và cảm xúc, giúp người đọc hiểu sâu sắc về giá trị văn hóa Việt
- Đóng góp: Góp phần quảng bá các làng nghề truyền thống, nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo tồn di sản văn hóa
5 Câu hỏi mở rộng
Câu 6. Gốm Biên Hòa có điểm gì đặc biệt trong kỹ thuật chế tác?
→ Gốm Biên Hòa sử dụng kỹ thuật vẽ chìm, đắp nổi, trổ thủng, phủ men màu và nung lò với độ lửa chuẩn xác, tạo nên vẻ đẹp độc đáo.
Câu 7. Vì sao nguyên liệu đất bản địa lại được xem là “cái hồn” của gốm Biên Hòa?
→ Vì loại đất này mang đặc tính riêng biệt, tạo nên màu sắc và độ bền đặc trưng, gắn liền với bản sắc địa phương.
Câu 8. Nghệ nhân gốm Biên Hòa đã tiếp thu tinh hoa văn hóa như thế nào?
→ Họ kết hợp kỹ thuật truyền thống với công nghệ Pháp, đồng thời hòa nhập các yếu tố nghệ thuật Đông – Tây trong từng sản phẩm.
Câu 9. Theo bạn, vì sao cần bảo tồn làng nghề truyền thống như gốm Biên Hòa?
→ Vì đó là di sản văn hóa quý giá, thể hiện bản sắc dân tộc, góp phần phát triển kinh tế và du lịch địa phương.
Câu 10. Nếu được tham gia quảng bá gốm Biên Hòa, bạn sẽ làm gì?
→ Em sẽ tổ chức triển lãm, làm video giới thiệu quy trình chế tác, kết hợp mạng xã hội để lan tỏa giá trị văn hóa gốm đến cộng đồng.
