Đọc văn bản sau:
(1) Người xưa có câu nói rất hay: “Nước chảy không thối, trục cửa không mọt.”(1)
(2) Nhà khoa học người Mĩ – Franklin từng nói câu tương tự: “Thói lười biếng cũng giống như gỉ sét, gây hại cho thân xác chúng ta hơn cả sự lao động vất vả. Chiếc chìa khóa thường xuyên dùng sẽ luôn sáng bóng.”
(3) Để thấy rằng, mưu cầu an nhàn thật nguy hại. Bất luận ở hoàn cảnh nào, hễ ở trong trạng thái an nhàn, bất cứ lúc nào chúng ta cũng có khả năng bị nguy cơ xâm nhập, và chúng ta ngày càng trở nên an dật, yếu đuối, mất hết sức chống chọi. Chúng ta nên biết rằng sự cạnh tranh trong cuộc sống vốn rất khốc liệt và tàn nhẫn, chỉ những ai đã chuẩn bị đầy đủ mới có cơ hội sống sót.
(4) Đừng để bản thân dừng quá lâu ở vùng dễ chịu, mà phải tìm cách đột phá khỏi nó. Hãy tự hỏi chính mình, bạn có yêu thích công việc đang làm hiện tại không? Điều gì khiến bạn bước vào sự an nhàn, đánh mất động lực, không chịu đột phá? Thế rồi căn cứ theo kì vọng và động cơ bản thân để đặt ra một mục tiêu phù hợp với dự định của mình. Một khi có mục tiêu rõ ràng, bạn sẽ tràn đầy động lực tiến bước về cái đích phía trước.
(Đừng chọn an nhàn khi còn trẻ, Cảnh Thiên, NXB Thế giới, 2019)
(1) Ngụ ý con người chăm chỉ hoạt động, làm lụng thì sẽ không bị lạc hậu, kém cỏi, mài mòn đi.
Thực hiện các yêu cầu
Câu 1. Chỉ ra những nguy hại của việc mưu cầu an nhàn khi còn trẻ.
Câu 2. Giải thích nghĩa của các từ: an nhàn; đột phá; kì vọng.
Câu 3. Đoạn (3) và đoạn (4) có mối quan hệ với nhau như thế nào?
Câu 4. Anh/Chị hiểu nội dung câu văn: Đừng để bản thân dừng quá lâu ở vùng dễ chịu, mà phải tìm cách đột phá khỏi nó như thế nào?
Câu 5. Từ tư tưởng tác giả gửi gắm trong văn bản trên, anh/chị suy nghĩ về sự cần thiết của lối sống có mục tiêu, lí tưởng đối với thế hệ trẻ.

Đáp án
Câu 1. Những nguy hại của việc mưu cầu an nhàn khi còn trẻ:
- Bất cứ lúc nào cũng có thể bị nguy cơ xâm nhập.
- Dễ trở nên an dật, yếu đuối, mất khả năng chống chọi với thử thách.
Câu 2. Giải thích từ ngữ:
- An nhàn: trạng thái thảnh thơi, không phải lao động vất vả.
- Đột phá: tạo ra sự thay đổi mạnh mẽ, vượt trội so với hiện tại.
- Kì vọng: sự mong đợi, hy vọng vào điều tốt đẹp trong tương lai.
Câu 3. Mối quan hệ giữa đoạn (3) và đoạn (4):
- Đoạn (3): Nêu lên tác hại của trạng thái an nhàn.
- Đoạn (4): Đưa ra lời khuyên cần vượt qua sự an nhàn, xác định mục tiêu để phát triển.
→ Mối quan hệ: Nguyên nhân – Hệ quả.
Câu 4. Hiểu nội dung câu văn:
“Đừng để bản thân dừng quá lâu ở vùng dễ chịu, mà phải tìm cách đột phá khỏi nó”:
- Không nên trì hoãn, sống mãi trong sự thoải mái, an toàn.
- Cần mạnh dạn thay đổi, vượt qua giới hạn để phát triển bản thân, sống có ý nghĩa.
Câu 5. Suy nghĩ về sự cần thiết của lối sống có mục tiêu, lí tưởng đối với thế hệ trẻ:
- Giúp định hướng đúng đắn cho cuộc đời.
- Tạo động lực để phấn đấu, vượt qua thử thách.
- Rèn luyện phẩm chất tốt đẹp: chăm chỉ, kiên trì, lạc quan, có trách nhiệm.
Thông tin về tác giả
Cảnh Thiên là một tác giả trẻ người Trung Quốc, nổi tiếng với những tác phẩm truyền cảm hứng sống tích cực cho giới trẻ. Văn phong của ông thường giản dị, gần gũi, nhưng giàu tính triết lý và khơi gợi động lực. Tác phẩm “Đừng chọn an nhàn khi còn trẻ” là một trong những cuốn sách bán chạy, được nhiều bạn trẻ yêu thích vì thông điệp mạnh mẽ về sự nỗ lực, vượt qua vùng an toàn để sống có ý nghĩa.
5 Câu hỏi mở rộng
Câu 6. Vì sao trạng thái “vùng dễ chịu” lại khiến con người mất động lực?
→ Vì khi ở trong vùng dễ chịu, con người không phải đối mặt với thử thách, từ đó dễ sinh ra tâm lý trì trệ, không muốn thay đổi, dẫn đến mất động lực phát triển.
Câu 7. Theo bạn, làm thế nào để vượt qua sự an nhàn trong cuộc sống?
→ Cần xác định rõ mục tiêu sống, thường xuyên tự đánh giá bản thân, đặt ra thử thách mới, học hỏi không ngừng và dám bước ra khỏi vùng an toàn.
Câu 8. Văn bản có ý nghĩa gì đối với học sinh, sinh viên hiện nay?
→ Là lời cảnh tỉnh về lối sống thụ động, khuyên thế hệ trẻ cần chủ động học tập, rèn luyện, không nên mưu cầu sự dễ dàng khi còn đang trong độ tuổi phát triển.
Câu 9. Bạn có đồng tình với quan điểm “Đừng chọn an nhàn khi còn trẻ”? Vì sao?
→ Đồng tình, vì tuổi trẻ là thời điểm vàng để học hỏi, trải nghiệm và rèn luyện bản thân. Nếu chọn an nhàn, ta sẽ bỏ lỡ cơ hội phát triển và dễ tụt hậu.
Câu 10. Nếu được chọn một câu nói làm phương châm sống, bạn sẽ chọn câu nào từ văn bản? Vì sao?
→ “Chiếc chìa khóa thường xuyên dùng sẽ luôn sáng bóng.” – Vì câu nói nhấn mạnh giá trị của sự chăm chỉ, kiên trì, giúp ta luôn giữ được năng lực và phẩm chất tốt đẹp.
