HSG Văn 9: Hạnh phúc (Thanh Huyền)

ĐỀ ĐỌC HIỂU

Đọc ngữ liệu sau và trả lời câu hỏi: Hạnh phúc (Thanh Huyền)

                   Hạnh phúc bình thường và giản dị lắm

                   Là tiếng xe về mỗi chiều của bố

                   Cả nhà quây quần trong căn phòng nhỏ

                   Chị xới cơm đầy bắt phải ăn no

                   Hạnh phúc là khi đêm về không có tiếng mẹ ho

                   Là ngọn đèn soi tương lai em sáng

                   Là điểm mười mỗi khi lên bảng

                   Là ánh mắt một người lạ như quen

                   Hạnh phúc là khi mình có một cái tên

                   Vậy đừng nói cuộc đời tẻ nhạt nhé em

                   Tuổi mười tám còn khờ khạo lắm

                   Đừng tô vẽ một chân trời xa toàn màu hồng thắm

                   Hạnh phúc vẹn nguyên giữa cuộc đời thường.

(Trích “Hạnh phúc” Thanh Huyền)

Câu 1: (1,0 điểm) Xác định thể thơ của đoạn trích trên.

Câu 2: (1,0 điểm) Xác định hai biện pháp tu từ chủ yếu có trong đoạn trích trên.

Câu 3: (1,0 điểm) Em hiểu như thế nào về hai câu thơ:

“Đừng tô vẽ một chân trời xa toàn màu hồng thắm

Hạnh phúc vẹn nguyên giữa cuộc đời thường.”

Câu 4: (1,0 điểm) Những thông điệp em rút ra được từ đoạn trích trên?

HƯỚNG DẪN CHI TIẾT

Câu 1:

• Bài thơ được viết theo thể thơ tự do.

Câu 2:
Hai biện pháp tu từ chủ yếu trong đoạn trích:

• Liệt kê: Tác giả liệt kê nhiều hình ảnh gần gũi và bình dị như “tiếng xe về mỗi chiều của bố”, “cả nhà quây quần trong căn phòng nhỏ”, “chị xới cơm đầy”, “khi đêm về không có tiếng mẹ ho”, “ngọn đèn soi tương lai”, “điểm mười”, “ánh mắt một người lạ như quen”, “khi mình có một cái tên”… Những hình ảnh này cùng nhau tạo nên bức tranh toàn cảnh về hạnh phúc đời thường, giúp người đọc dễ dàng hình dung và cảm nhận.
• Điệp cấu trúc câu: Câu thơ nhiều lần lặp lại cụm từ “Là…” đầu câu như “Là tiếng xe…”, “Là ngọn đèn…”, “Là điểm mười…”, “Là ánh mắt…”, tạo nên nhịp điệu vang vọng, làm nổi bật từng hình ảnh và tăng sức biểu cảm cho bài thơ.

Câu 3:
Ý nghĩa câu thơ:
“Đừng cố gắng tìm hạnh phúc ở đâu xa, hạnh phúc vẹn nguyên ở ngay trong chính cuộc sống đời thường xung quanh ta, hãy trân trọng nó.”

• • Không nên ảo tưởng, tô vẽ cuộc sống bằng những hình ảnh quá hoàn hảo, xa rời thực tế:
    • “Chân trời xa toàn màu hồng thắm” là hình ảnh tượng trưng cho ước mơ, khát vọng hay viễn cảnh quá lãng mạn, không thực tế.
    • Việc “tô vẽ” chân trời như vậy nghĩa là tạo ra một hình ảnh cuộc sống quá màu hồng, quá hoàn hảo, không có khuyết điểm hay khó khăn.
  • Khuyến khích sự chân thực, thực tế trong nhận thức về cuộc sống:
    • Thay vì mơ mộng những điều xa vời, hãy tập trung nhìn nhận cuộc sống với tất cả những mặt được và mất, vui và buồn của nó.
    • Cuộc sống không phải lúc nào cũng suôn sẻ, nhưng chính sự thật ấy mới làm nên giá trị của nó.
  • Hạnh phúc thực sự nằm ngay trong cuộc sống đời thường, giản dị:
    • “Hạnh phúc vẹn nguyên giữa cuộc đời thường” là lời nhắc rằng niềm vui, hạnh phúc không nằm ở đâu xa mà có thể được tìm thấy trong những điều nhỏ bé, gần gũi quanh ta.
    • Hạnh phúc là sự đủ đầy, trọn vẹn trong từng khoảnh khắc giản dị như gia đình sum họp, sức khỏe, những tình cảm chân thành.
  • Mời gọi ta trân trọng và biết ơn những điều giản đơn trong cuộc sống:
    • Bằng cách thay đổi cách nhìn, chúng ta sẽ cảm nhận được giá trị của những điều tưởng chừng bình thường.
    • Biết yêu cuộc sống hiện tại sẽ giúp ta bình an, hạnh phúc hơn thay vì luôn khao khát những thứ xa vời không thực tế.

Câu 4:
Thông điệp rút ra từ đoạn trích:

• Hạnh phúc là những điều giản dị, thân quen trong cuộc sống: Tác giả muốn nhấn mạnh rằng hạnh phúc không nhất thiết phải là những thứ to lớn, xa vời mà chính là những điều gần gũi hàng ngày như tiếng xe về mỗi chiều, bữa cơm gia đình, ánh mắt thân thương…
• Biết trân trọng hạnh phúc hiện tại: Mỗi người cần biết quý trọng và cảm nhận niềm vui từ những điều giản dị ấy thay vì chạy theo những mơ ước xa xôi hay ảo tưởng.
• Hạnh phúc nằm trong chính cách ta nhìn nhận và trải nghiệm cuộc sống: Lối sống tích cực, biết yêu thương và trân quý những điều giản đơn sẽ giúp chúng ta hạnh phúc hơn.
• Tuổi trẻ còn nhiều bỡ ngỡ, cần biết nhìn nhận thực tế, sống chân thành: Thông điệp dành cho các bạn trẻ là đừng tô vẽ cuộc đời chỉ toàn màu hồng mà quên mất hạnh phúc đích thực nằm trong cuộc sống đời thường.

Học sinh có thể lựa chọn các thông điệp phù hợp, miễn sao lí giải hợp lí, rõ ràng sẽ được điểm tối đa.