Tìm hiểu truyện ngắn Lá rụng trước khi làm bài đọc hiểu
Tác giả
Khái Hưng là một cây bút nổi bật trong nhóm Tự Lực Văn Đoàn, nổi tiếng với lối viết tinh tế, giàu chất trữ tình và triết lý nhân sinh. Ông thường khai thác những khía cạnh sâu sắc của tâm hồn con người qua các hình ảnh đời thường.
Tác phẩm
Đoạn văn “Lá rụng” là một tùy bút giàu chất thơ, miêu tả sự rơi của những chiếc lá với nhiều trạng thái khác nhau. Qua đó, tác giả gửi gắm những suy ngẫm sâu sắc về cuộc sống và cái chết, về tâm trạng và số phận con người.
Nội dung chính
- Mỗi chiếc lá rụng mang một linh hồn, một cảm xúc riêng, tượng trưng cho những cách con người đối diện với sự sống và cái chết.
- Tác giả miêu tả lá rơi bằng nhiều hình ảnh so sánh: như mũi tên, như con chim, như người sợ hãi, như kẻ âu yếm…
- Các cụm danh từ trong câu: “một bông hoa thơm”, “một ngọn cỏ xanh mềm mại”.
- Thông điệp: Sự sống và cái chết là tất yếu, nhưng cách con người đối diện với nó lại rất khác nhau. Mỗi cá nhân có một cách sống, một cách buông bỏ riêng.
- Biện pháp tu từ: So sánh giúp hình ảnh chiếc lá trở nên sinh động, giàu cảm xúc, thể hiện sự tinh tế trong quan sát và suy ngẫm của tác giả.
ĐỀ ĐỌC HIỂU
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: Lá rụng (Khái Hưng)
Mỗi chiếc lá rụng có một linh hồn riêng, một tâm tình riêng, một cảm giác riêng. Có chiếc tựa mũi tên nhọn, tự cành cây rơi cắm phập xuống đất như cho xong chuyện, cho xong một đời lạnh lùng, thản nhiên, không thương tiếc, không do dự vẩn vơ. Có chiếc lá như con chim bị lảo đảo mấy vòng trên không, rồi cố gượng ngoi đầu lên, hay giữ thăng bằng cho chậm tới cái giây nằm phơi trên mặt đất. Có chiếc lá nhẹ nhàng khoan khoái đùa bỡn, múa may với làn gió thoảng, như thầm bảo rằng sự đẹp của vạn vật chỉ ở hiện tại: cả một thời quá khứ dài dằng dặc của chiếc lá trên cành cây không bằng một vài giây bay lượn, nếu sự bay lượn ấy có vẻ đẹp nên thơ. Có chiếc lá như sợ hãi, ngần ngại rụt rè, rồi như gần tới mặt đất, còn cất mình muốn bay trở lại cành. Có chiếc lá đầy âu yếm rơi bám vào một bông hoa thơm, hay đến mơn trớn một ngọn cỏ xanh mềm mại.
(Khái Hưng)
- Nêu ngắn gon nội dung của đoạn văn.
- Xác định các cụm danh từ có trong câu văn: Có chiếc lá đầy âu yếm rơi bám vào một bông hoa thơm, hay đến mơn trớn một ngọn cỏ xanh mềm mại.
- Qua việc miêu tả chiếc lá nhà văn muốn gửi đến chúng ta thông điệp gì của cuộc sống con người?
- Chỉ rõ và phân tích tác dụng của biện pháp so sánh trong đoạn văn trên.
- Có chiếc lá như sợ hãi, ngần ngại rụt rè, rồi như gần tới mặt đất, còn cất mình muốn bay trở lại cành.
Từ ý câu văn trên hãy viết một đoạn văn khoảng 200 từ về tác hại của sự rụt rè, nhút nhát trong cuộc sống.
HƯỚNG DẪN CHẤM
|
a |
Xác định đúng nội dung của đoạn văn:Sự lìa cành đẹp, nên thơ của từng chiếc lá | |
| b | Các cụm danh từ: một bông hoa thơm, một ngọn cỏ xanh mềm mại. | |
| c | Qua việc miêu tả chiếc lá nhà văn muốn gửi đến chúng ta thông điệp của cuộc sống con người về: Sự sống và cái chết. | |
| d | *Chỉ ra phép so sánh
– Có chiếc tựa mũi tên nhọn, tự cành cây rơi cắm phập xuống đất như cho xong chuyện … vẩn vơ. – Có chiếc lá như con chim bị lảo đảo mấy vòng trên không… – Có chiếc lá nhẹ nhàng … như thầm bảo rằng sự đẹp của vạn vật chỉ ở hiện tại : cả một thời quá khứ dài dằng dặc của chiếc lá không bằng một vài giây bay lượn. – Có chiếc lá như sợ hãi, ngần ngại rụt rè, rồi như gần tới mặt đất, còn cất mình muốn bay trở lại cành. * Tác dụng: – Giúp người đọc hình dung những chiếc lá rụng một cách cụ thể , sinh động. – Từ đó thể hiện sự tinh tế của tác giả khi miêu tả mỗi chiếc lá rơi đều khác nhau và bộc lộ những suy nghĩ sâu sắc của tác giả về sự sống, sinh tồn và cái chết |
|
| e | *Yêu cầu về kỹ năng:
– Học sinh biết cách viết đoạn văn theo chủ đề cho trước. – Cấu trúc đoạn văn sáng rõ. Hành văn mạch lạc, trong sáng, có cảm xúc. |
|
| *Yêu cầu về nội dung:
– Dẫn dắt từ ý của câu văn để giới thiệu vấn đề cần triển khai trong đoạn văn: Sự nhút nhát, rụt rè của con người trong cuộc sống và tác hại của nó. – Triển khai đoạn văn: + Giải thích ngắn gọn rụt rè, nhút nhát là gì? + Phân tích tác hại của rụt rè, nhút nhát trong cuộc sống (Lấy một số dẫn chứng minh họa) + Mở rộng và rút ra bài học – Khái quát lại và liên hệ bản thân. |
