Các câu hỏi xoay quanh truyện ngắn Núi đôi
Câu 1: Hình ảnh “Núi vẫn đôi mà anh mất em” thể hiện cảm xúc gì của người chiến sĩ?
Câu thơ thể hiện nỗi đau sâu sắc và sự mất mát không thể bù đắp. Dù thiên nhiên vẫn nguyên vẹn, tình yêu vẫn còn đó, nhưng người con gái đã hy sinh, để lại khoảng trống không thể lấp đầy trong lòng người lính.
Câu 2: Vì sao tác giả gọi người con gái là “đồng chí” trong câu thơ “Nhớ nhau anh gọi em: đồng chí”?
Cách gọi này thể hiện sự chuyển hóa từ tình yêu đôi lứa sang tình cảm cách mạng. Người con gái không chỉ là người yêu mà còn là người chiến đấu, hy sinh vì Tổ quốc, xứng đáng được trân trọng như một đồng đội, một anh hùng.
Câu 3: Hình ảnh “Em sẽ là hoa trên đỉnh núi” mang ý nghĩa biểu tượng gì?
Hình ảnh này tượng trưng cho vẻ đẹp bất tử của người con gái đã hy sinh. Hoa trên đỉnh núi là biểu tượng của sự cao cả, thanh khiết và trường tồn, như một lời ca ngợi phẩm chất anh hùng và tình yêu trong sáng.
Câu 4: Qua bài thơ, em cảm nhận được điều gì về tình yêu trong thời chiến?
Tình yêu trong thời chiến gắn liền với lý tưởng, sự hy sinh và lòng trung thành. Đó không chỉ là tình cảm cá nhân mà còn là động lực để con người vượt qua gian khổ, chiến đấu vì độc lập, tự do của dân tộc.
Câu 5: Tác giả đã sử dụng những hình ảnh thiên nhiên nào để làm nổi bật chủ đề bài thơ?
Tác giả sử dụng hình ảnh núi đôi, hàng thông, gốc cau, bến sông… để gợi không gian quê hương, nơi gắn bó với tình yêu và ký ức. Những hình ảnh ấy vừa gần gũi, vừa mang tính biểu tượng, làm nổi bật sự gắn kết giữa con người và đất nước.
ĐỀ ĐỌC HIỂU
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: Núi đôi (Vũ Cao)
Đọc bài thơ sau và thực hiện các yêu cầu bên dưới:
NÚI ĐÔI
… Bỗng cuối mùa chiêm quân giặc tới
Ngơ chùa cháy đỏ những thân cau
Mới ngỏ lời thôi, đành lỗi hẹn
Đâu ngờ từ đó bặt tin nhau.
Anh vào bộ đội, lên Đông Bắc
Chiến đấu quên mình năm lại năm
Mấy bận dân công về lại hỏi
Ai người Xuân Dục, núi Đôi chăng?
Anh nghĩ, quê ta giặc chiếm rồi
Trăm nghìn căm uất bao giờ nguôi
Mỗi tin súng nổ vành đai địch
Sương trắng người đi lại nhớ người.
Đồng đội có nhau thường nhắc nhở
Trung du làng nước vẫn chờ trông
Núi Đôi bốt dựng kề ba xóm
Em vẫn đi về những bến sông?
Náo nức bao nhiêu ngày trở lại
Lệnh trên ngừng bắn, anh về xuôi
Hành quân qua tắt đường sang huyện
Anh ghé thăm nhà, thăm núi Đôi.
Mới tới đầu ao, tin sét đánh
Giặt giết em rồi, dưới gốc thông
Giữa đêm bộ đội vây đồn Thửa
Em sống trung thành, chết thuỷ chung!
Anh ngước nhìn lên hai dốc núi
Hàng thông bờ có con đường quen.
Nắng lụi bỗng dưng mờ bóng khói
Núi vẫn đôi mà anh mất em!
Dân chợ Phù Linh ai cũng bảo:
Em còn trẻ lắm, nhất làng trong;
Mấy năm cô ấy làm du kích
Không hiểu vì sao chẳng lấy chồng?
Từ núi qua thôn, dường nghẽn lối
Xuân Dục, Đoài Đông cỏ ngút đầy
Sân biến thành ao, nhà đổ chái
Ngổn ngang bờ bụi cánh dơi bay
Cha mẹ đưa nhau về nhận đất
Tóc bạc thương từ mỗi gốc cau
Nứa gianh nửa mái lều che tạm
Sương nắng khuây dần chuyện xót đau.
Anh nghe có tiếng người qua chợ:
Ta gắng: mùa sau lúa sẽ nhiều
Ruộng thấm mồ hôi từng nhát cuốc
Làng ta rồi đẹp biết bao nhiêu!
Nhưng núi còn kia, anh vẫn nhớ.
Oán thù còn đó, anh còn đây
Ở đâu cô gái làng Xuân Dục
Đã chết vì dân giữa đất này!
Ai viết tên em thành liệt sĩ
Bên những hàng bia trắng giữa đồng
Nhớ nhau anh gọi em: đồng chí
Một tấm lòng trong vạn tấm lòng.
Anh đi bộ đội sao trên mũ
Mãi mãi là sao sáng dẫn đường
Em sẽ là hoa trên đỉnh núi
Bốn mùa thơm mãi cánh hoa thơm.
(Vũ Cao – Thơ tình thế kỉ XX)
Câu 1. Bài thơ trên thuộc thể thơ nào?
- Bốn chữ
- Năm chữ
- Sáu chữ
- Bảy chữ
Câu 2. Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn thơ trên.
- Tự sự
- Miêu tả
- Biểu cảm
- Nghị luận
Câu 3. Xác định biện pháp tu từ được tác giả sử dụng trong 2 câu thơ sau:
Em mãi là hoa trên đỉnh núi
Bốn mùa thơm mãi cánh hoa thơm.
- So sánh
- Nhân hóa
- Ẩn dụ
- Hoán dụ
Câu 4. Những từ ngữ, hình ảnh thể hiện sự khốc liệt của chiến tranh.
- mùa chiêm quân giặc tới, lỗi hẹn.
- ngơ chùa cháy đỏ những thân cau, lỗi hẹn, bặt tin.
- lỗi hẹn, bặt tin, mùa chiêm quân giặc tới.
- Ý kiến khác
Câu 5. Nội dung tác giả đề cập đến thông qua 2 câu thơ cuối là gì?
- Nhấn mạnh niềm tự hào về vẻ đẹp lí tưởng của phẩm chất cách mạng.
- Ca ngợi vẻ đẹp của con người và thiên nhiên trong thời chiến.
- Ca ngợi vẻ đẹp của con người trong thời chiến.
- A và C
Câu 6. Nội dung chính của bài thơ trên đề cập đến vấn đề gì?
- Diễn tả câu chuyện tình yêu xúc động thời kháng chiến.
- Thể hiện sự mất mát, đau thương nhưng không bi lụy.
- Tưởng nhớ những người đã ngã xuống với sự yêu thương và tấm lòng trân trọng.
- Tất cả các ý trên.
Câu 7. Cụm từ “tin sét đánh” thể hiện điều gì?
- Sự ngạc nhiên
- Sự bàng hoàng
- Sự đau đớn
- Ý kiến khác
Câu 8. Từ tâm trạng của người chiến sĩ qua hai câu thơ, tác giả muốn đề cập đến điều gì?
Những đêm dài hành quân nung nấu
Bỗng bồn chồn nhớ mắt người yêu
- Vẻ đẹp tâm hồn người chiến sĩ luôn gắn liền với tình yêu quê hương.
- Tâm hồn người chiến sĩ luôn tồn tại một không gian hoài niệm, nhưng nhớ về người mình yêu.
- Cả A và B
- Ý kiến khác
Câu 9 (1,0 điểm). Trình bày suy nghĩ của em về một câu thơ mà em thích nhất trong bài “Núi Đôi” – Vũ Cao.
Câu 10 (1,0 điểm). Viết đoạn văn khoảng 5 dòng đến 7 dòng nêu suy nghĩ của anh/chị về vai trò, lí tưởng của tuổi trẻ sau khi đọc đoạn thơ trên.
HƯỚNG DẪN CHẤM
Phần I. Đọc hiểu (6,0 điểm)
| Câu | Nội dung cần đạt | Điểm |
| Câu 1 | D. Bảy chữ | 0,5 điểm |
| Câu 2 | C. Biểu cảm | 0,5 điểm |
| Câu 3 | A. So sánh | 0,5 điểm |
| Câu 4 | B. ngơ chùa cháy đỏ những thân cau, lỗi hẹn, bặt tin. | 0,5 điểm |
| Câu 5 | D. A và C | 0,5 điểm |
| Câu 6 | D. Tất cả các ý trên. | 0,5 điểm |
| Câu 7 | B. Sự bàng hoàng | 0,5 điểm |
| Câu 8 | C. Cả A và B | 0,5 điểm |
| Câu 9 | – Viết được câu thơ mà em cho là hay nhất.
– Chỉ ra được cái hay, cái đẹp về nội dung của câu thơ thông qua các từ ngữ, hình ảnh tiêu biểu. |
1,0 điểm |
| Câu 10 | – Đảm bảo đúng hình thức
– Trình bày được biểu hiện, vai trò lí tưởng của tuổi trẻ: + Tuổi trẻ là măng non tương lai của đất nước, đất nước có phát triển phồn thịnh hay không là do sự cống hiến của những người trẻ sau này. + Chính vì thế, mỗi người trẻ cần sống có ước mơ, lí tưởng, hướng đến những điều tốt đẹp và cố gắng trau dồi, hoàn thiện bản thân nhất có thể. + … = > Khẳng định lại vai trò lí tưởng của tuổi trẻ đối với quê hương đất nước. |
1,0 điểm
|
