Tìm hiểu truyện ngắn Mùa vui sông nước trước khi làm bài đọc hiểu
Tác giả: Mai Văn Tạo
Tác phẩm: Mùa vui sông nước
Nội dung:
- Tác giả về thăm miền quê châu thổ Cửu Long vào mùa cá linh, khoảng tháng 10 âm lịch, sau mùa lũ.
- Miền quê sau mùa lũ có đặc điểm nổi bật là lượng cá rất phong phú, đặc biệt là cá linh.
- Món ăn quen thuộc được nhắc đến là cá linh kho lạt ăn kèm với bông điên điển.
- Với tác giả, món ăn này mang ý nghĩa “mang chút hồn quê”.
- Các dấu ngoặc kép được dùng để:
- “ken đặc nước”, “cá linh đua”: dẫn lại cách gọi dân gian, nhấn mạnh sự phong phú của cá linh.
- “Về đi, cá linh non, bông điên điển đã có rồi”: dẫn lời rủ rê của bạn bè, phân biệt với lời kể của tác giả.
- Biện pháp tu từ được sử dụng là nhân hóa: “các loại cá giã từ đồng bãi túa ra…”
- Tác dụng: khiến hình ảnh các loài cá trở nên sinh động, gần gũi như con người, tạo cảm xúc và sự gắn bó với thiên nhiên.
ĐỀ ĐỌC HIỂU
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: Mùa vui sông nước (Mai Văn Tạo)
Bao giờ cũng thế, sau cơn lũ, nước rút, các loại cá giã từ đồng bãi túa ra sông, rạch, kênh, mương. Có nhiều vô kể. Cá lóc, cá rô, cá mè, có chạch, có chài, có dảnh, cá
mè vinh, có tra, cá vồ, cá chép, cá cốc, cá hú, cá bông lau, cá bụng,… Nhưng tháng 10 âm lịch là thời điểm có linh áp đảo khắp nơi sông nước đồng bồng. Cá “ken đặc nước “cá linh đua”.
Không phải đợi đến tháng 10 mới có có linh. Sau những đêm ngày vợ chồng Ngâu sướt mướt chia tay, cuối tháng 7, đầu tháng 8 ta, nhiều người bạn đã rủ rê: “Về đi, cá linh non, bông điên điển đã có rồi”
Mùa thu phương bắc có vẻ đẹp yêu kiều của một hồ phỏng lộng, nước trong veo, xanh biêng biếc. Còn ở đây, miền quê châu thổ Cửu Long, gió sớm hiu hiu, mặt nước
lao xao bóng nắng. Ngồi với bạn bè trong mới lá nhà sàn, lút vợt tre, bên tô cá linh kho lạt, đĩa bông điên điển vàng hươm, gắp một nhúm cả con cặp vào bông điên điển, nhắp li đế quê nhà,… Một chút hồn quê đã đến với ta trong khoảnh khắc.
(Mai Văn Tạo, trích Mùa vui sông nước, Tản văn, NXB Hội Nhà văn, 1999, tr. 183 – 184)
- Tác giả về thăm “miền quê châu thổ Cửu Long” vào thời điểm nào? Miền quê châu thổ sau mùa lũ có gì đặc biệt?
- Đoạn trích nói tới món ăn quen thuộc nào của người dân Đồng bằng sông Cửu Long?
- Với tác giả, món ăn quen thuộc đó có ý nghĩa như thế nào? Chọn phương án trả lời đúng.
- Là cớ gặp gỡ bạn bè
- Gắn với người dân quê
- Mang chút hồn quê
- Quảng bá sản phẩm du lịch
- Tìm các trường hợp dùng dấu ngoặc kép trong đoạn trích và nêu công dụng trong từng trường hợp.
- Bao giờ cũng thế, sau cơn lũ, nước rút, cácc loại cá giã từ đồng bãi tủa ra sông, rạch, kênh, mương.
Biện pháp tu từ nào được sử dụng trong câu văn trên? Nêu tác dụng của biện pháp đó.
HƯỚNG DẪN CHẤM
- Tác giả về thăm “miền quê châu thổ Cửu Long” vào mùa cá linh, tầm tháng 10 âm lịch, sau mùa lũ. Miền quê châu thổ sau mùa lũ có rất nhiều cá, đặc biệt là cá linh.
- Đoạn trích nói tới một món ăn quen thuộc của người dân Đồng bằng sông Cửu Long, đó là món cá linh ăn kèm bông điên điển.
- Đáp án C.
- Các trường hợp dùng dấu ngoặc kép:
– Cá “ken đặc nước” “cá linh đua”: dẫn lại những cách gọi tên, cách nói khác về loài cá linh (nhấn mạnh số lượng cá linh khi vào mùa).
– “Về đi, cá linh non, bông điên điển đã có rồi”: dẫn lời của người khác, phân biệt với lời của người kể chuyện trong văn bản.
5.Biện pháp tu từ được sử dụng trong câu là nhân hoá. Tác dụng của nó là làm cho người đọc cảm nhận loài cá cũng giỗng con người, từ giã một nơi cư ngụ để đến với những nơi rộng lớn hơn. Nhờ đó, câu văn trở nên sinh động.
