Các câu hỏi xoay quanh truyện ngắn Tư duy tích cực
Mình đã tạo thêm các câu hỏi đọc hiểu dạng tự luận dựa trên văn bản “Tư duy tích cực” của Tony Buổi Sáng. Dưới đây là các câu hỏi và phần trả lời mẫu, mỗi câu trả lời dài khoảng 2–3 câu:
Câu 1: Vì sao tác giả cho rằng “tốt nhất là nhìn hiện tượng bằng ánh mắt tích cực”?
Tác giả cho rằng khi không thể thay đổi hoàn cảnh, cách tốt nhất là thay đổi góc nhìn để giữ tinh thần lạc quan. Nhìn nhận tích cực giúp con người sống nhẹ nhàng hơn, vượt qua khó khăn một cách chủ động và bình thản.
Câu 2: Em hiểu như thế nào về hình ảnh “bộ phim có 100 tập”?
Hình ảnh này là một cách ví von cuộc đời con người như một bộ phim dài. Tác giả khuyên chúng ta nên tạo ra nhiều “tập” vui vẻ, tích cực thay vì để cuộc sống chìm trong bi kịch và đau khổ.
Câu 3: Theo em, vì sao người có tư duy tích cực lại có thể biến “nguy” thành “cơ”?
Người có tư duy tích cực luôn nhìn thấy cơ hội trong khó khăn, từ đó tìm cách vượt qua và phát triển. Họ không bị động trước thử thách mà chủ động biến thách thức thành động lực để vươn lên.
Câu 4: Em rút ra bài học gì từ văn bản “Tư duy tích cực”?
Văn bản giúp em nhận ra rằng thái độ sống tích cực sẽ mang lại nhiều lợi ích cho bản thân và cộng đồng. Khi biết nhìn nhận vấn đề một cách lạc quan, con người sẽ sống vui vẻ hơn và dễ thành công hơn trong cuộc sống.
ĐỀ ĐỌC HIỂU
Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: Tư duy tích cực (Tony Buổi sáng)
Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi:
(1) Cùng một cơn mưa, người tiêu cực sẽ bực mình vì phải trùm áo mưa, người lạc quan thì nghĩ đến cây cối xanh tươi, không khí sẽ được trong lành. Và một khi chúng ta không thể thay đổi được hiện tượng xảy ra, tốt nhất là nhìn nó bằng ánh mắt tích cực. Cái thiện có thể sẽ thua cái ác trong một thời điểm nhưng chung cuộc sẽ chiến thắng. Cứ sau một sự cố, con người lại tìm nguyên nhân và khắc phục nó. Sau lũ lụt, phù sa sẽ làm màu mỡ hơn cho cánh đồng, sâu bọ sẽ bị quét sạch ra biển, dư lượng hóa chất trong đất đai sẽ bị rửa sạch. Lỗi lầm của người khác, thay vì giữ trong lòng và tức giận, thôi bỏ qua, mình sẽ thấy thoải mái hơn rất nhiều. Nói một cách khác, nếu bạn được sống 100 năm, xem như là một bộ phim có 100 tập, thì hãy tạo ra ít nhất 2/3 tập có tiếng cười thay vì tập nào cũng rơi vào bi kịch chán chường, đau khổ, chia lìa, mất mát.
(2) Trong từ Hán Việt, nguy cơ bao gồm nguy và cơ. Đối với người có tư duy tích cực, “nguy” (problem) sẽ được họ biến thành “cơ” (opportunity). Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt sáng bừng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập.
(Trích Tư duy tích cực, Theo Tony Buổi sáng, trên đường băng, NXB Trẻ, 2016)
Câu 1: Nêu nội dung chính của văn bản trên.
Câu 2: Tìm trong văn bản 02 biểu hiện của người có thái độ sống tích cực, lạc quan.
Câu 3: Tìm thuật ngữ trong cụm từ in đậm ở đoạn (1) và cho biết thuật ngữ đó thuộc lĩnh vực khoa học nào.
Câu 4: Từ in đậm trong đoạn văn (2) được sử dụng theo nghĩa gốc hay nghĩa chuyển? Nếu là nghĩa chuyển thì được chuyển theo phương thức nào?
Câu 5: Hãy chỉ ra và cho biết giá trị của một biện pháp tu từ được sử dụng ở đoạn (1)
Câu 6: Em hãy giải thích và nêu nhận xét của bản thân về câu: Đối với người có tư duy tích cực, “nguy” (problem) sẽ được họ biến thành “cơ” (opportunity)
HƯỚNG DẪN CHẤM
| 1 | Nêu nội dung chính của văn bản trên. |
| Nội dung chính: Tác dụng của việc nhìn nhận mọi thứ theo hướng tích cực. | |
| 2 | Tìm trong văn bản 02 biểu hiện của người có thái độ sống tích cực, lạc quan. |
| – Biểu hiện:
+ nụ cười thường trực trên môi, +sống, học tập và làm việc hết mình |
|
| 3 | Tìm thuật ngữ trong cụm từ in đậm ở đoạn (1) và cho biết thuật ngữ đó thuộc lĩnh vực khoa học nào. |
| – Thuật ngữ: “không khí” là thuật ngữ về môi trường thuộc lĩnh vực khoa học tự nhiên. | |
| 4 | Từ in đậm trong đoạn văn (2) được sử dụng theo nghĩa gốc hay nghĩa chuyển? Nếu là nghĩa chuyển thì được chuyển theo phương thức nào? |
| – Cháy hết mình: “cháy” được hiểu là con người dám dấn thân, dám đem hết nhiệt huyết để sống trọn vẹn cuộc đời và tỏa sáng.
– Từ “cháy” được chuyển nghĩa theo phương thức ẩn dụ. |
|
| 5 | Hãy chỉ ra và cho biết giá trị của một biện pháp tu từ được sử dụng ở đoạn (1) |
| – Biện pháp tu từ: liệt kê (Sau lũ lụt, phù sa sẽ làm màu mỡ hơn cho cánh đồng, sâu bọ sẽ bị quét sạch ra biển, dư lượng hóa chất trong đất đai sẽ bị rửa sạch… hãy tạo ra ít nhất 2/3 tập có tiếng cười thay vì tập nào cũng rơi vào bi kịch chán chường, đau khổ, chia lìa, mất mát.
– Tác dụng: Làm cho đoạn văn giàu giá trị biểu đạt, tăng sức gợi hình, gợi cảm. Đồng thời chỉ rõ những biểu hiện trong việc nhìn nhận sự việc tích cực và tiêu cực. |
|
| 6 | Em hãy giải thích và nêu nhận xét của bản thân về câu: Đối với người có tư duy tích cực, “nguy” (problem) sẽ được họ biến thành “cơ” (opportunity) |
| – Câu nói đó được hiểu như sau: Với những người tích cực, họ sẽ luôn tìm thấy cơ hội tốt trong những vấn đề nguy nan.
– Rút ra bài học cho bản thân từ câu nói trên. |
